مركز پژوهش كتابخانهء مجلس شوراى اسلامى (جمعى از نويسندگان)

122

گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى)

غليظ كند و بول بسيار كند و زكام و نزله بسيار آورد « 1 » و مسام « 2 » را « 3 » بسته دارد . هواى « 4 » تر پوست را « 5 » نرم كند . هواى خشك ، بدن « 6 » را لاغر كند و « 7 » پوست را خشك گرداند . هواى تيره اخلاط را برانگيزد « 8 » و نفس را « 9 » برماند و وحشت آورد . و هرگاه كه هوا متعفن شود ، و با پديد « 10 » آورد . و اللّه اعلم « 11 » . باب چاردهم « 12 » : در « 13 » فصلهاى سال بهترين فصول فصل ربيع است ؛ زيرا مزاج « 14 » اين فصل « 15 » ، گرم و تر است و مناسب مزاج خون و روح است « 16 » و « 17 » لون بدن را سرخ كند ؛ از آن « 18 » جهت كه خون را به اعتدال ، به ظاهر بدن كشد . و اين فصل ، بيماريهاى ديرينه « 19 » برانگيزاند « 20 » و كسى را « 21 » كه مستعد ماليخوليا بود « 22 » ، ماليخوليا « 23 » باز « 24 » ديد آورد . و مرضهاى اين فصل بيشتر اسهال خون و رعاف « 25 » و دماميل « 26 » و خناق كشنده « 27 » بود « 28 » . فصل تابستان : مزاج او گرم و خشك است . « 29 » ضعف « 30 » قوتها بازديد آورد و خون و بلغم را كم كند و صفرا زيادت كند و بيماريهاى اين فصل بيشتر غب و محرقه « 31 » و مطبقه و

--> ( 1 ) . س : - و بول كم كند . . . آورد . ( 2 ) . م : مشام . ( 3 ) . س : - را . ( 4 ) . م : و هواى . ( 5 ) . س : - را . ( 6 ) . م : تن . ( 7 ) . م : - و . ( 8 ) . م : برانگيزاند . ( 9 ) . ل : - را . ( 10 ) . س : بازديد . ( 11 ) . ل : + بالصواب ؛ م : - و اللّه اعلم . ( 12 ) . ل و م : چهاردهم ؛ م : + از مقالهء اول . ( 13 ) . م : اندر . ( 14 ) . م : - مزاج . ( 15 ) . م : + مزاج . ( 16 ) . م : مزاج روح را مناسب است و از آن خون نيز . ( 17 ) . ل : - و . ( 18 ) . ل : بدان . ( 19 ) . م : + را . ( 20 ) . ل : برانگيزد . ( 21 ) . ل : - را . ( 22 ) . م : باشد . ( 23 ) . ل : - ماليخوليا ؛ م : + را . ( 24 ) . ل : با . ( 25 ) . م : باشد . ( 26 ) . ل : - ماليخوليا ؛ م : + را . ( 27 ) . ل : با . ( 28 ) . م : باشد . ( 29 ) . ل : بود . ( 30 ) . م : و ضعف . ( 31 ) . س : محترقه .